ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු රටවල් 60කට, අමෙරිකාවෙන් 12.5%ක අමතර ආනයන බද්දක්

බලහත්කාර ශ්‍රමයෙන් (forced labour) නිෂ්පාදනය කෙරෙන භාණ්ඩ ආනයනය කිරීම තහනම් කිරීමට සහ එම තහනම නිසි පරිදි බලාත්මක කිරීමට අපොහොසත් වීම හේතුවෙන් ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු ආර්ථිකයන් 60ක් ඉලක්ක කර ගනිමින් ඇමරිකානු වෙළඳ නියෝජිත කාර්යාලය (USTR) විසින් අතිරේක බදු පැනවීමට යෝජනා කර ඇත.

මෙම යෝජිත පියවර යටතේ ශ්‍රී ලංකාව, බලහත්කාර ශ්‍රම නිෂ්පාදන ආනයනය තහනම් කිරීමට හෝ එය ඵලදායී ලෙස බලාත්මක කිරීමට කටයුතු කර නොමැති බැවින්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයට සිදුකරන අපනයන සඳහා 12.5%ක අතිරේක බද්දකට මුහුණ දෙනු ඇත.

අර්ධ වශයෙන් නීති පද්ධතීන් පනවා ඇති හෝ අන්‍යෝන්‍ය වෙළඳ ගිවිසුම් හරහා තහනමට එකඟ වී ඇති ආර්ථිකයන් සඳහා USTR ආයතනය විසින් 10%ක අඩු බදු අනුපාතයක් යෝජනා කර තිබේ.

ශ්‍රී ලංකාව ඇතුළු අනෙකුත් සියලුම රටවල් 12.5%ක ඉහළ බදු අනුපාතය යටතට වැටේ.

සීමිත ඇඟලුම් සහ රෙදිපිළි ආනයන සඳහා අඩු කළ බදු අනුපාතයන් යටතේ අවස්ථාව ලබා දීම වෙනුවෙන් විශේෂ රෙදිපිළි යාන්ත්‍රණයක් ද යෝජනා කර ඇත.

මීට අදාළ බලපෑමට ලක්වන ආර්ථිකයන් ලැයිස්තුවට ශ්‍රී ලංකාවට අමතරව චීනය, ඉන්දියාව, ජපානය, දකුණු කොරියාව, එක්සත් රාජධානිය, යුරෝපා සංගමය, කැනඩාව, මෙක්සිකෝව, ඕස්ට්‍රේලියාව, බ්‍රසීලය සහ දකුණු අප්‍රිකාව වැනි ප්‍රධාන පෙළේ වෙළඳ හවුල්කරුවන් මෙන්ම තවත් රටවල් ගණනාවක් ඇතුළත් වේ.

සමස්තයක් ලෙස රටවල් 54ක් මෙවැනි තහනමක් පැනවීමට අපොහොසත් වී ඇති බව සොයාගෙන ඇති අතර, කැනඩාව, මෙක්සිකෝව, පකිස්ථානය, ඉන්දුනීසියාව, ඉක්වදෝරය සහ යුරෝපා සංගමය (EU) යන ආර්ථිකයන් 6ක් දැනට පවතින නීති පද්ධතීන් ඵලදායී ලෙස බලාත්මක කිරීමට අපොහොසත් වීම සම්බන්ධයෙන් වගඋත්තරකරුවන් කර ඇත.

ඇමරිකානු වෙළඳ නියෝජිත ජේමියසන් ග්‍රීර්ට අනුව, වෙළඳ හවුල්කරුවන් බලහත්කාර ශ්‍රම නිෂ්පාදන පාලනය කිරීමට අපොහොසත් වීම නිසා "ඇමරිකානු සේවකයන්ට ගෝලීය වශයෙන් අසමාන වෙළඳපොළ වටපිටාවක තරඟ කිරීමට සිදුවන තත්ත්වයක් නිර්මාණය වන" බවත්, ඇමරිකාව "තවදුරටත් මෙම අසමානතාවය ඉවසන්නේ නැති" බවත් සඳහන් කරයි.

මෙම යෝජිත ක්‍රියාමාර්ග පිළිබඳ මහජන විභාගයන් 2026 ජූලි 7 වනදාට නියමිතව ඇති අතර, ඊට අදාළ ලිඛිත අදහස් දැක්වීම් 2026 ජූලි 6 වනදාට පෙර ඉදිරිපත් කළ යුතු අතර, විභාගයන් සඳහා පෙනී සිටීමට බලාපොරොත්තු වන පාර්ශවයන් ජූනි 22 වනදාට පෙර ඒ සඳහා ඉල්ලුම් කළ යුතුය.